PRRT in opmars, meer nucleaire grondstof nodig
12 december 2023
Op 28 november 2023 legt het nucleaire onderzoekscentrum SCK CEN uit Mol de eerste steen voor de bouw van aan een nieuwe installatie voor de productie van lutetium-177. Lu-177 is al jaren het radioactief basisingrediënt bij PRRT, een succesvolle radiotherapie om NEN-meta’s te behandelen. Aankomende radioligantbehandelingen voor andere kankers zal de vraag naar therapeutische radio-isotopen alleen maar doen toenemen.
De bouw is dus begonnen, de productie start in 2026 en dat is ons inziens niets te vroeg. Bedenk: ziekenhuizen kampen vandaag al met haperende leveringen van medische radio-isotopen.
Bestuursleden van patiëntenvereniging NET & MEN mochten aanwezig zijn bij het leggen van de eerste steen voor deze installatie. Daarmee onderstrepen we hoe belangrijk deze grondstof is voor de behandeling van onze complexe ziekte. Zoals wel vaker moeten wij als minderheidsgroep meer van ons laten horen om blijvend recht te hebben op deze therapie die oorspronkelijk vanuit onderzoek naar de behandeling van neuro-endocriene tumoren is gegroeid.
Nucleaire geneeskunde bestrijdt kanker met precisie.
Kankerbestrijding wint aan kracht met therapeutische radio-isotopen. Die radioactieve stof weet kanker en eventuele uitzaaiingen heel precies en lokaal te behandelen. Wat betekent dit voor u als patiënt? Het vertaalt zich naar minder bijwerkingen en dus een betere levenskwaliteit.
De opkomst van doelgerichte interne, radiotherapie.
Radioactieve stoffen worden gebruikt bij het in beeld brengen van kankercellen (scans) maar ook voor het behandelen van kanker.
Herinnert u zich uw laatste SPECT/PET-scan? Daarbij kreeg u een minieme hoeveelheid aan radioactieve stof in uw bloedbaan gespoten. Die stof laat een ‘spoor’ van straling achter. Een SPECT/PET-scan traceert dat spoor om te zien waar er zich mogelijk een tumor verschuilt. Die radioactieve stof heet in vakjargon ‘medische radio-isotopen’. Ziekenhuizen zetten ze al jaar en dag in om kanker op te sporen, maar wist u dat ze met medische radio-isotopen in de jongste jaren ook kanker van binnenuit bestrijden?
Die specifieke kankerbehandelingen luisteren naar de naam ‘Targeted Radionuclide Therapy (TRT)’ – oftwel doelgerichte, interne radiotherapie. Daarbij navigeert een speciaal ontworpen molecule rechtstreeks naar een tumor en meteen eventuele uitzaaiingen. In zijn tocht sleept hij een radioactieve stof met zich mee. “De molecule is in feite als een auto, uitgerust met GPS en aanhangwagen. Hij rijdt precies naar een tumor en zijn eventuele uitzaaiingen, en vervoert in zijn aanhangwagen een radio-isotoop. Eenmaal op zijn bestemming aangekomen, parkeert de molecule en start de radioactieve stof haar missie”, vergelijkt Koen Hasaers, directeur Nuclear Medical Applications bij het nucleaire onderzoekscentrum SCK CEN.
En die missie is …? “De kankercellen héél precies en lokaal bestralen. Ze raken beschadigd, waardoor ze afsterven en de tumor zelf uiteindelijk krimpt. Het is millimeterwerk, het is precisiegeneeskunde. Voor patiënten vertaalt zich dat naar minder bijwerkingen en een betere levenskwaliteit. Met TRT betreden we dus een nieuw tijdperk waarin de behandeling van kanker niet alleen doeltreffender is, maar ook persoonlijker en menselijker. Het is een veelbelovende stap voorwaarts in de strijd tegen deze genadeloze ziekte”, vervolgt hij.
Betere levenskwaliteit
Door een andere molecule te kiezen en dus de bestemming in de GPS te veranderen, viseert die techniek andere kankers. Wereldwijd lopen er klinische studies naar talrijke kankertypes. Belangrijker is echter dat twee ervan vandaag al zijn goedgekeurd door het Europees geneesmiddelenagentschap EMA en zijn Amerikaanse evenknie FDA. Beide behandelingen hebben de therapeutische radio-isotoop, lutetium-177, als lading in hun aanhangwagen.
De radio-isotoop wordt vandaag ingezet voor de behandeling van prostaatkanker en neuro-endocriene tumoren, die in de organen van het spijsverteringsstelsel waaronder de maag, pancreas en darmen ontstaan. Ze boekten positieve resultaten bij patiënten voor wie geen andere behandelingsoptie meer mogelijk is.
Zo ook bij Francis Ligot. Hij kreeg in 2013 het verdict van neuro-endocriene kanker aan de pancreas met uitzaaiingen in de lever te horen. Intussen heeft hij al twee keer een behandeling met lutetium-177 achter de rug. “Zou ik het opnieuw doen, als ik kon? Zonder aarzelen! Het was de meest effectieve behandeling. Helaas duurt mijn strijd tegen kanker voort, maar met deze behandeling heb ik een van mijn grootste overwinningen kunnen behalen. Het gaf me een levensbonus van meerdere jaren: een bonus waarin ik geen bijwerkingen ondervond en een quasi normaal leven kon leiden.”
Doorbraak
Verwacht wordt dat de nood aan lutetium-177 exponentieel zal toenemen: van 16.000 patiënten in 2020 tot 138.000 patiënten in 2026. De kankerbehandeling is met andere woorden in volle opmars. De doorbraak ervan leunt grotendeels op een betrouwbare en continue bevoorrading van therapeutische radio-isotopen. En daar springt SCK CEN in de bres. Decennialang is het nucleaire onderzoekscentrum onmisbaar in de strijd tegen kanker. Zijn onderzoeksreactor, BR2, is de levensader van nucleaire geneeskunde. Zonder BR2 stokt wereldwijd één op de drie medische procedures met radio-isotopen.
Daarbovenop bouwt SCK CEN een nieuwe productiefaciliteit om die levering te verzekeren. Koen Hasaers licht toe: “De bouw is begonnen, productie zelf start in 2026. Daarbij ligt de productiefocus allereerst op die lutetium-177. Vanaf 2026 bouwt het nucleaire onderzoekscentrum SCK CEN gradueel naar een lutetiumproductie voor 15.000 patiënten op korte termijn en 100.000 patiënten op lange termijn.
Opvolgers
Terwijl het gebruik van lutetium-177 de komende jaren dus een hoge vlucht zal nemen, staat de volgende generatie therapeutische radio-isotopen al te drummen in te coulissen. Voorbeelden daarvan zijn actinium-225 (Alpha) en terbium-161 (Bèta). Zij kunnen kanker mogelijks nog doeltreffender behandelen. De gloednieuwe installatie van SCK CEN is ook voorzien om die volgende generatie van veelbelovende radio-isotopen te produceren.
Deel met je vrienden:
1 oktober 2025
De SCAN 2025 enquête bouwt aan NEN ZORG
SCAN 2025 is een wereldwijd onderzoek naar uitdagingen rond diagnose en behandeling, de challenges die NEN patiënten dagelijks ondervinden.
12 september 2025
MEN-koepelorganisatie EMENA houdt Algemene Vergadering 2025
De European MEN Alliance (EMENA) is een in 2013 opgerichte koepelorganisatie die ijvert voor de belangen van MEN-patiënten. NET & MEN Kanker is lid van EMENA. Bestuurslid Norin Derycke vertegenwoordigt de Belgische MEN-patiënten. Hij is aanwezig op de Algemene Vergadering 2025 in Rotterdam.
1 september 2025
Help mee de toekomst van radioligandtherapie in België vorm te geven
Uw stem is waardevol voor RLT4BE, het Actieplan voor Radioligandtherapie dat België moet voorbereiden op een toekomst waarbij RLT intensief wordt ingezet in het behandelen van kanker.
4 augustus 2025
Volg het educatief lespakket Think NENs in het Nederlands
Think NENs is een reeks videolessen die eerstelijns zorgverleners informeert zodat zij bij klachten sneller aan neuro-endocriene kanker zullen denken. Bezorg je arts een kaartje met info over Think NENs.
6 maart 2025
Present op ENETS Conference 2025
De Belgen waren prominent aanwezig op deze voor NEN zeer belangrijke Europese conferentie waar nieuwe inzichten rondom NEN worden gedeeld met patiëntvoorvechters en experts uit diverse medische disciplines.
29 januari 2025
Chirurgie bij MEN1 patiënten
Bevindingen en aanbevelingen bij het chirurgisch behandelen van patiënten met Multiple Endocriene Neoplasie Type 1 (MEN1). De ENETS webinar bespreekt de mogelijkheden bij het opereren van bijschildklieren, duodenale pancreas, thymus en longen.
23 oktober 2024
Breng gespecialiseerde zorg samen
Nood aan concentratie van de zorg in referentiecentra: ziekenhuizen die gespecialiseerd zijn in bepaalde ingrepen of behandelingen. Kankerpatiënten kiezen resoluut voor de best mogelijke zorg, ook als ze daarvoor ver moeten reizen. Zo blijkt uit een onderzoek van Kom op tegen Kanker.
19 juni 2024
Het Belgisch Actieplan omtrent Radioligand Therapy (RLT of PRRT)
Nog nooit gebeurd, op de nationale TV-zender valt het woord neuro-endocriene tumoren! Kaderend binnen het opstellen van een actieplan voor de snel opkomende radioligand therapie
30 november 2023
Lotgenoot trekt aandacht naar NET
Deze lotgenoot buigt de pijn van ziek zijn om naar energie voor het vergroten van de bewustwording rond NET. NET-Awareness, get inspired by Jo!
26 november 2023
Betere zorg voor zeldzame en complexe kankers in België
Referentiecentra voor zeldzame en complexe kankers kunnen in België de zorg verbeteren. Kom op tegen Kanker organiseert een studiedag en legt de noden bloot.
15 november 2023
ULB NET Center Masterclass
Ons woord wordt gehoord op de vervolgopleiding voor artsen van het ULB NET Center
